Gaz zmienia swoją rolę w transformacji energetycznej
Transformacja energetyczna często przedstawiana jest jako proces stopniowego odchodzenia od paliw kopalnych. W praktyce obraz jest bardziej złożony. Coraz większe znaczenie zyskuje small-scale LNG, czyli małoskalowy skroplony gaz ziemny, wykorzystywany tam, gdzie budowa klasycznej sieci gazowej jest nieopłacalna lub technicznie niemożliwa. Najnowszy raport Instytutu Polityki Energetycznej im. Ignacego Łukasiewicza wskazuje, że segment ten ma przed sobą perspektywy dalszego wzrostu.
Dla Polski oznacza to nie tylko rozwój rynku gazowego, ale również nowe możliwości dla przemysłu, transportu i bezpieczeństwa energetycznego.
Czym właściwie jest małe LNG?
W przeciwieństwie do dużych terminali importowych, takich jak Świnoujście czy planowany terminal FSRU w Zatoce Gdańskiej, małe LNG opiera się na lokalnej dystrybucji skroplonego gazu. LNG transportowane jest cysternami lub niewielkimi jednostkami pływającymi do zakładów przemysłowych, ciepłowni, portów czy odbiorców oddalonych od krajowej sieci gazowej.
Takie rozwiązanie pozwala zastąpić węgiel, olej opałowy lub ciężkie paliwa płynne tam, gdzie rozbudowa infrastruktury gazowej byłaby ekonomicznie nieuzasadniona.
Przemysł i transport pozostają największymi odbiorcami
Rosnące znaczenie małego LNG wynika przede wszystkim z potrzeb przemysłu energochłonnego oraz transportu ciężkiego i morskiego. Unijne regulacje, takie jak FuelEU Maritime i AFIR, wymuszają stopniowe ograniczanie emisji w transporcie. LNG, a w przyszłości także bioLNG, pozostaje jednym z paliw umożliwiających osiągnięcie tych celów przy wykorzystaniu istniejącej infrastruktury.
Dla przedsiębiorstw oznacza to możliwość ograniczenia emisji bez konieczności natychmiastowej wymiany całych flot pojazdów lub instalacji przemysłowych.
Polska ma mocne fundamenty
Polska należy dziś do państw dysponujących rozwiniętą infrastrukturą LNG. Terminal w Świnoujściu systematycznie zwiększa zdolności regazyfikacyjne, a planowany terminal FSRU w Gdańsku ma jeszcze bardziej zwiększyć elastyczność krajowego systemu gazowego.
Jednocześnie rozwija się sieć stacji LNG dla transportu ciężkiego oraz infrastruktura logistyczna obsługująca odbiorców przemysłowych. To tworzy warunki do dalszego wzrostu segmentu small-scale LNG.
Eksperci zwracają jednak uwagę, że przyszłość tego rynku będzie coraz silniej związana z bioLNG, produkowanym z biometanu. Dzięki temu istniejąca infrastruktura będzie mogła wspierać dekarbonizację bez konieczności budowy całkowicie nowych systemów.
Paliwo przejściowe czy element długofalowej strategii?
Choć w dłuższej perspektywie coraz większą rolę mają odgrywać wodór i paliwa syntetyczne, większość analiz wskazuje, że proces ten potrwa wiele lat. W tym czasie małe LNG może pełnić funkcję paliwa pomostowego, umożliwiającego stopniową redukcję emisji przy zachowaniu bezpieczeństwa dostaw energii.
To szczególnie istotne dla przemysłu, który potrzebuje stabilnych źródeł energii niezależnie od warunków pogodowych, oraz dla transportu ciężkiego, gdzie pełna elektryfikacja nadal pozostaje dużym wyzwaniem.

Transformacja nie oznacza końca gazu
Rozwój odnawialnych źródeł energii nie eliminuje potrzeby wykorzystywania paliw gazowych. Zmienia natomiast ich rolę. Coraz częściej gaz staje się elementem wspierającym transformację, zapewniającym elastyczność systemu energetycznego oraz bezpieczeństwo dostaw dla przemysłu i transportu.
Małe LNG jest dobrym przykładem tej zmiany. Nie zastąpi energetyki odnawialnej ani wodoru, ale może stać się ważnym ogniwem łączącym dzisiejszy system energetyczny z niskoemisyjną gospodarką przyszłości.
Źródła: Instytut Polityki Energetycznej im. Ignacego Łukasiewicza, Międzynarodowa Agencja Energetyczna (IEA), International Gas Union (IGU), Komisja Europejska, ORLEN
