Miejsce, które przez niemal cztery dekady kojarzyło się z największą katastrofą w historii energetyki jądrowej, może w przyszłości stać się symbolem nowoczesnej transformacji energetycznej. Polska spółka ELQ S.A. poinformowała o podpisaniu memorandum o współpracy z Państwową Agencją Ukrainy ds. Zarządzania Strefą Wykluczenia, otwierającego drogę do przygotowania projektów energetycznych w czarnobylskiej strefie wykluczenia.
Jednym z rozważanych przedsięwzięć jest budowa kompleksu małych reaktorów modułowych (SMR), jednak podpisany dokument nie oznacza jeszcze rozpoczęcia inwestycji ani decyzji o budowie elektrowni.
Memorandum, a nie decyzja inwestycyjna
Informację o zawarciu porozumienia spółka przekazała w raporcie ESPI. Memorandum określa ramy współpracy pomiędzy stronami i przewiduje wspólne przygotowanie projektów energetycznych oraz przemysłowych na terenie Czarnobylskiej Strefy Wykluczenia.
Wśród analizowanych przedsięwzięć znalazły się:
- małe reaktory modułowe (SMR),
- farmy fotowoltaiczne,
- elektrownie wiatrowe,
- wielkoskalowe magazyny energii (BESS),
- nowoczesna infrastruktura energetyczna i przemysłowa.
Każdy z projektów będzie wymagał odrębnych analiz technicznych, środowiskowych, finansowych oraz uzyskania wszystkich zgód administracyjnych i regulacyjnych.
Nawet 1 GW mocy
ELQ deklaruje, że w przyszłości w strefie wykluczenia mógłby powstać kompleks reaktorów oparty na autorskiej technologii ELQ Nuclear One.
Według założeń pojedynczy moduł ma dysponować mocą około 50 MW elektrycznych oraz 170 MW cieplnych. Docelowo cały kompleks mógłby osiągnąć moc nawet 1 GW, odpowiadającą dużej elektrowni systemowej.
Spółka zakłada, że technologia ELQ Nuclear One miałaby trafić na rynek około 2035 roku.
Czarnobyl z nową rolą
Zdaniem ELQ teren strefy wykluczenia posiada unikalne warunki do rozwoju dużych projektów energetycznych. Znaczna powierzchnia, istniejąca infrastruktura przesyłowa oraz ograniczona możliwość prowadzenia tradycyjnej działalności gospodarczej sprawiają, że obszar ten jest wskazywany jako potencjalna lokalizacja nowych inwestycji.
Firma podkreśla, że celem jest stworzenie nowoczesnego ekosystemu energetycznego wykorzystującego zarówno energetykę jądrową, jak i odnawialne źródła energii oraz magazyny energii.
Polska firma rozwija segment energetyki jądrowej
ELQ S.A., notowana na rynku NewConnect, od początku 2026 roku intensywnie rozwija działalność w sektorze energetyki jądrowej. W lutym spółka podpisała umowę o wyłączności z czeską firmą Witkowitz Atomica, dotyczącą rozwoju projektów SMR w Polsce i na Ukrainie.
Obecne memorandum jest kolejnym krokiem w budowaniu pozycji spółki na rynku nowych technologii jądrowych.
Odbudowa Ukrainy i bezpieczeństwo energetyczne
Jeżeli projekty przejdą do etapu realizacji, mogą stać się elementem długoterminowej odbudowy ukraińskiej infrastruktury energetycznej po zakończeniu wojny. Połączenie SMR, odnawialnych źródeł energii i magazynów energii wpisuje się również w europejską strategię zwiększania bezpieczeństwa energetycznego oraz ograniczania emisji.
Na obecnym etapie jest to jednak przede wszystkim deklaracja współpracy i rozpoczęcie analiz. Do ewentualnej budowy pierwszych instalacji droga pozostaje jeszcze długa.
Źródła: Raport ESPI ELQ S.A. nr 17/2026 – memorandum z Państwową Agencją Ukrainy ds. Zarządzania Strefą Wykluczenia, Komunikat ELQ S.A. na LinkedIn, Energetyka24, Parkiet, Money.pl, Państwowa Agencja Ukrainy ds. Zarządzania Strefą Wykluczenia (SAUEZM)
